Маданият, ахборот, спорт ва ёшлар сиёсати вазирлиги “Нотўғри (ёлғон) ахборотдан ҳимоя қилиш тўғрисида”ги қонунга ўзгартиш киритишни таклиф қилмоқда. Қонун лойиҳаси Вазирлар Маҳкамасининг веб-сайтида эълон қилинди.
Ҳужжатни асослаш далолатномасида қонуннинг амалдаги таҳририда “камчиликлари борлиги, юқоридаги меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатни амалда қўллашда тўсиқлар борлиги” қайд этилган. Ўзгартиришлар ташаббускорларининг фикрича, аризачи оммавий ахборот воситалари/ташкилот ёки жисмоний шахсдан келган туҳматнинг тегишли далилларини тақдим этиши керак. Шу билан бирга, ҳужжатда аризачининг ёлғон маълумотларнинг далилларини қандай тақдим этиши кераклиги кўрсатилмаган.
Таклиф этилаётган иккинчи ўзгартириш қонунга «интернет-провайдер» атамасини киритиш билан боғлиқ – “ушбу меъёрий-ҳуқуқий ҳужжатнинг қонуний йўл билан амалда татбиқ этилиши”.
Сентябрь ойи ўрталарида Жогорку Кенешнинг бир гуруҳ депутатлари “Нотўғри (ёлғон) маълумотлардан ҳимоя қилиш тўғрисида”ги қонунга ўзгартиришлар киритиш ташаббуси билан чиқди. Парламент аъзолари ёлғон маълумот ҳақида ариза олган ташкилотларга мурожаат қилиш ҳуқуқини беришни таклиф қилмоқдалар. Шу билан бирга, мурожаат қилинган тақдирда, сайтни блокировка қилиш қарорини тўхтатиб туриш таклиф этилади.
“Ишончсиз ва ёлғон ахборотдан ҳимоя қилиш тўғрисида”ги қонун лойиҳаси (эски таҳрирда “Ахборотни манипуляция қилиш тўғрисида” деб номланган) 2021 йил ёзида қабул қилинган. Президент уни 2021 йил 23 августда имзолаган. Ҳужжатга кўра, тегишли орган ариза берувчининг фикрича, сохта маълумотлар эълон қилинган исталган сайтни суд қарорисиз блоклаши мумкин.
2022 йил февраль ойида Маданият, ахборот ва ёшлар сиёсати вазирлиги томонидан қонун ижроси тўғрисидаги низом ишлаб чиқилгани маълум бўлди. Ҳужжатга кўра, Рақамли ривожланиш вазирлиги шикоят ва аризаларни қабул қилиб, ёлғон маълумот тарқатган деб топилган сайтларни вақтинча ёпиш билан шуғулланади.
Жамоатчилик расмийлар ушбу қонун билан мамлакатдаги сўз эркинлигини «жиловламоқчи» деган хавотирни бир неча бор билдирган ва бир неча маротаба парламентдан қонун лойиҳасини рад этишни сўраган. Қатор халқаро ташкилотлар ҳам мазкур қонунни танқид қилиб, ҳужжат сўз ва сўз эркинлигини чеклашини таъкидлади.
