Президент маъмурияти прокуратурани жиноятларни тергов қилиш ҳуқуқидан маҳрум қилишни таклиф қилувчи қонун лойиҳаси ташаббуси билан чиқди. Айни пайтда ҳужжат жамоатчилик муҳокамасига тақдим этилган.
Қонун лойиҳасини ишлаб чиқувчилар прокуратура органларининг прокурор назорати доирасидан ташқарига чиқадиган ваколатларини истисно қилиш зарур, деб ҳисоблайдилар.
Огоҳлантиришда айтилишича, амалдаги қонунчиликка биноан прокуратура органларининг ўзлари тергов олиб борадилар ва улар ўзлари тергов давомида қонунга риоя этилишини назорат қиладилар. Шундай қилиб, қонун лойиҳасини ишлаб чиқувчилар, коррупция ва манфаатлар тўқнашуви учун имконият яратади, деб ҳисоблашади.
Уларнинг фикрича, бу ички ишлар органлари ходимлари фаолиятида “тизимли камчиликлар”га олиб келади, мамлакатнинг ижтимоий-иқтисодий ривожланишига салбий таъсир кўрсатиб, тизимнинг ўзида ҳам, жамиятда ҳам қарама-қаршилик ва зиддиятларни келтириб чиқаради.
Шунингдек, қонун лойиҳасида Жиноят кодексининг эндиликда прокуратура ваколатига кирадиган моддалари рўйхатини ички ишлар органлари ва Миллий хавфсизлик давлат қўмитаси ўртасида қайта тақсимлаш таклиф этилмоқда. Бироқ, бу ҳарбий хизматчилар ва муддатли ҳарбий хизматчиларга нисбатан жиноят ишларига тааллуқли эмас. Ҳарбий прокуратура бу каби ҳолатлар юзасидан терговни давом эттиради.
Бош прокуратура жиноятларни тергов қилиш ҳуқуқини 2021 йилда, Садир Жапаров ташаббуси билан янги Конституция қабул қилинганидан кейин қўлга киритди.